ing. Johan van der Graaf, Adviesburo Nieman
Onlangs heeft het Ministerie van BZK in het blad ‘Bouwregels in de Praktijk’ een artikel geschreven over transformatie van kantoren in bijvoorbeeld woningen. Om praktijkproblemen te voorkomen pleit ik voor een redactionele aanpassing van het ‘verbouwartikel’ 1.12 van het concept-Bouwbesluit. Klip en klaar moet namelijk zijn dat bijvoorbeeld bij transformatie van een kantoor naar woningen het ‘verbouwniveau’ leidend is en niet het nieuwbouwniveau.
-Citaat- “Uitgangspunt blijft dat bij een verbouwing in beginsel voldaan moet worden aan de nieuwbouwvoorschriften, tenzij in de desbetreffende afdeling voor een voorschrift anders is aangegeven. In de meeste paragrafen met nieuwbouwvoorschriften zijn artikelen opgenomen waarin het minimaal vereiste verbouwniveau voor het betreffende aspect is aangegeven.” -Einde Citaat-
Deze passage wekt de indruk dat de voorschriften die gelden voor nieuwbouw bij verbouw een belangrijke rol spelen. Dit is niet het geval, maar die indruk kan straks bij de indiening van concrete bouwplannen wel tot discussies leiden met het bevoegd gezag. In slechts zes afdelingen van het Bouwbesluit speelt het nieuwbouwniveau een belangrijke rol en dat geldt dan in de meeste gevallen ook nog eens voor ‘geheel vernieuwen’, zoals bijvoorbeeld afbraak tot op de fundering dat wordt gevolgd door herbouw. Het verdient aanbeveling om de redactie van artikel 1.12 van het concept-Bouwbesluit 2012 zodanig te wijzigen dat daaruit klip en klaar blijkt dat niet de nieuwbouwvoorschriften bij een verbouwing uitgangspunt zijn, maar het zogenaamde ‘verbouwniveau’.
-Citaat- “Als in het verbouwvoorschrift het rechtens verkregen niveau als verbouwniveau is voorgeschreven, maar feitelijk geen rechtens verkregen niveau bestaat, bestaat geen eis waaraan kan worden voldaan. Op grond van de Woningwet geldt als absolute ondergrens de eis voor bestaande bouw.” -Einde citaat-
Dit is bijvoorbeeld het geval van een casco-kantoorruimte waarin nieuwe woningen worden ondergebracht. Tussen deze woningen komen nieuwe woningscheidende wanden. Er is echter geen rechtens verkregen niveau, want de woningscheidende wanden waren er in het bestaande kantoor nog niet. Als gevolg daarvan moet worden teruggevallen op de eisen die gelden voor bestaande bouw. Er zijn echter geen eisen inzake de geluidswering voor bestaande bouw tussen twee woningen. Dit betekent dat de verantwoordelijkheid om nog enige geluidswering tussen de desbetreffende woningen te realiseren bij de markt ligt. Ook hier kan de huidige redactie van artikel 1.12 van het concept-Bouwbesluit 2012 leiden tot praktijkproblemen en discussies met bevoegd gezag. Veronderstelt zou namelijk kunnen worden dat bij het ontbreken van een ‘verbouwniveau’ in de desbetreffende afdeling automatisch moet worden teruggevallen op artikel 1.12 waarin staat dat in beginsel moet worden uitgegaan van de nieuwbouwvoorschriften.
Het is vanuit voornoemde argumenten verstandig dat het Ministerie van BZK de redactie van artikel 1.12 van het concept-Bouwbesluit 2012 zodanig aanpast dat daaruit klip en klaar blijkt dat het verbouwniveau leidend is en slechts in een zeer beperkt aantal gevallen het nieuwbouwniveau relevant is.
Sorry dat ik waarschijnlijk erg slecht kan lezen, maar je spreekt het geciteerde artikel aardig tegen, of ik lees niet wat er staat.
Men heeft gepoogd te schrijven: Bij verbouw past men de nieuwbouwvoorschriften toe, tenzij er specifieke voorschriften zijn voor verbouw.
Ook een casco kantoorgebouw, hondenhok, of enig ander bouwwerk heeft een rechtens verkregen niveau. Alle bestaande onderdelen hebben vanaf het moment van hun oorspronkelijke realisatie een rechtens verkregen niveau. De wetgever heeft gepoogd dit te onderschrijven door te stellen dat dat niveau minimaal dient te worden gehandhaafd.
Plaats je echter een nieuwe binnenwand, dan dient deze te voldoen aan nieuwbouweisen, OF indien aanwezig, de eisen voor verbouw. Dus je mag soms een lagere kwaliteit toepassen voor nieuw te realiseren onderdelen indien de wetgever dit heeft toegestaan. Dat is voor het bouwbesluit nieuw.
De minimale eis “Bouwbesluit bestaand niveau” is de eis waaraan elk onderdeel, bestaand, nieuw, of 2 miljoen jaar oud, aan dient te voldoen voor het bouwwerk. Staat hier dus bijvoorbeeld in, de constructie dient 30 minuten brandwerend te zijn, terwijl we een constructie hebben die maar 15 minuten brandwerend is, dan dient men deze verplicht te wijzigen. Ook als men niet van plan was te verbouwen. Dat is voor het bouwbesluit niks nieuws, staat er al jaren zo in, en is ook nog eens algemeen geaccepteerd.
Volgens mij is dit stukje bouwbesluit juist redelijk duidelijk, of ik moet het inderdaad verkeerd lezen natuurlijk. Maar tot op heden blijf ik lezen: Bij verbouw is nieuwbouwniveau geeist voor de nieuw te creeren onderdelen TENZIJ een verbouw niveau wordt aangegeven voor dat betreffende onderdeel. Voor bestaande onderdelen is Rechtens verkregen niveau leidend TENZIJ bestaande bouw een hoger niveau eist.
Inderdaad zegt art 1.12: de nieuwbouwvoorschriften zijn van toepassing tenzij er een verbouwvoorschrift wordt gegeven. Er wordt bij geluidwering een verbouwvoorschrift (art. 3.18) gegeven, dus art. 1.12 is niet van toepassing. Maar er is geen rechtens verkregen niveau want die woningscheidende wand is er nooit geweest. De vraag is dan of je weer terug moet naar art. 1.12 en nieuwbouwvoorschriften moet aanhouden? Of mag je het niveau van de bestaande bouw aanhouden?
Voor de bestaande bouw zijn er geen voorschriften over geluidwering. Dus een stukje behang voldoet als woningscheidende wand?
En het is niet logisch en haalbaar om nieuwbouw-eisen te stellen voor geluidwering van een nieuwe woningscheidende wand bij verbouw. Dit omdat de vloer en het plafond ook van grote invloed zijn op de prestatie en je dus een onmogelijke eis stelt aan de woningscheidende wand.
Kortom, in dit opzicht is de concept-tekst BB2012 niet helder en logisch.Het zou beter zijn om het specifieke verbouwniveau van BB2003 terug te halen.
Behang, alleen in relatie met geluidswering. Uiteraard niet constructief of WBDBO.
Ondanks dat art. 2.14 lid 2 pas eisen aan het bezwijken van een bouwconstructie stelt indien er een verblijfsvloer boven de 7 meter ligt, bepaald art. 2.91 lid 1 dat de WBDBO ten minste 20 minuten bedraagt. Een constructie WBDBO scheiding zal dan ook niet binnen 20 minuten mogen bezwijken.